Home > Verhalen > Verwerking en nijverheid

Verwerking en nijverheid

Verhalen waarbij industrialisering en voedselverwerking centraal staan: afgeleide producten, bewaring, transport, distributie, machines, motorisatie, technologie...

  • De winkel om de hoek

    Iedereen kent ze wel: de bakker, slager of kruidenier om de hoek. Of die voedingswinkels nieuw zijn of al generaties aanwezig, ze kleuren de buurt. Sinds de Tweede Wereldoorlog deden zich tal van maatschappelijke evoluties voor die een impact hadden op de voedselverkoop bij…

  • 175 jaar bemestingsleer en 70 jaar Bodemkundige Dienst van België: over de verspreiding van bemestingskennis

    2015 is uitgeroepen tot het internationale jaar van de bodem. De mens bewerkt al eeuwenlang de bovenste grondlaag van de aarde met het doel die meer vruchtbaar te maken en zo voldoende voedsel te produceren. In de negentiende en vooral in de twintigste eeuw evolueerde het denken…

  • De Belgische fruitteelt

    De fruitteelt in onze streken kent een interessante geschiedenis. Aan fruit werd lange tijd geen commerciële waarde toegekend. De bomen in de weiden dienden vooral om schaduw te geven aan de dieren. Bij de adel duidden het houden van diverse fruitbomen dan weer op welstand.…

  • Van haver tot gort. Graanteelt en –bewerking in België, 1750-1970

    Van oudsher staat de graanteelt symbool voor de rijkdom van de landbouw. Glooiende velden met wuivende graanhalmen en rijkgevulde aren behoren immers tot het collectieve maatschappelijke geheugen. Tot op vandaag is (brood)graan van essentieel belang voor het voeden van de…

  • Mensen en machines. Geschiedenis van het loonwerk in en de toelevering van de landbouw in België

    In de landbouw is loonwerk - het uitvoeren van arbeid voor derden tegen betaling - van alle tijden. Wanneer midden negentiende eeuw in de Belgische landbouw de eerste machines worden ingezet, komt het loonwerkbedrijf tot stand. Met de inzet van zelf gefinancierde machines…

  • Loonse Stroop. Stroopfabricage in Borgloon van 1800 tot nu

    Dit verhaal behandelt de stroopfabricage (ook wel gekend als siroop) in de streek van Borgloon tussen 1800 en nu. Er wordt dieper ingegaan op de vragen hoe de stroopsector evolueerde van huisnijverheid tot industrie, welke stappen ondernomen moeten worden om stroop te maken, wie…

  • Landbouw en voeding tijdens de Eerste Wereldoorlog

    Aan de vooravond van de Eerste Wereldoorlog was ons land slecht voorbereid. Voor heel wat grondstoffen en landbouwproducten was België al decennialang afhankelijk van import. De oorlog kwam evenmin onverwacht. Toch kwamen concrete maatregelen om voedseltekorten te vermijden…

  • Diepvriesgroenten uit Midden-West-Vlaanderen, een succesverhaal

    De diepvriesgroente-industrie is een jonge bedrijfstak die in België vanaf de jaren 1970 een spectaculaire ontwikkeling kende. De sector is bijna volledig in handen van enkele families uit de plattelandsregio rond Roeselare. Een nauwe wisselwerking tussen landbouw,…

  • Groenten bewaren door de eeuwen heen

    Voedsel voor langere tijd bewaren was eeuwenlang een uitdaging. Een goede buffer was nochtans nodig om de winter door te komen. De eenvoudigste methodes deden het eten anders smaken. De ontwikkeling van het conservenblik zorgde voor een doorbraak.

  • Vet vee, prijsbeesten en handjeklap. Geschiedenis van onze veemarkten

    Jaarmarkten hebben eeuwenlang een cruciale rol gespeeld in de plattelandseconomie van West-Europa. En de handel in hoevedieren was daarbij steevast een publiekstrekker. Met een kennersblik registreerden de kopers de kwaliteit, het gewicht, het vet- en vleesgehalte. In een…

  • Het vranke vlas

    Vlas is een veeleisende vezelplant die enkel in milde, vochtige klimaten en op erg vruchtbare bodems gedijt. Maar het vlas geeft ook erg veel terug. De vlasnijverheid in de Leiestreek geniet tot op heden wereldfaam. Tussen Menen en Deinze worden deze vlastradities dan ook nog…

  • Een schakel in de keten, 1950 tot heden

    Na 1950 slaat de landbouw voorgoed de weg in van de grootschaligheid en de specialisering. De doorbraak van de mechanisering laat een verregaande productiestijging toe. Het Gemeenschappelijk Europees Landbouwbeleid legt in eerste instantie hier ook sterk de nadruk op, maar na…

  • In de greep van de vooruitgang (1880-1950)

    Als gevolg van de Agricultural Invasion, de toevloed van goedkope buitenlandse landbouwproducten, kent de Belgische landbouw een fameuze heroriëntering. Het accent verschuift voorgoed naar de veeteelt en de tuinbouw, hoewel de akkerbouw aanvankelijk prominent aanwezig…

  • Landbouw en Wetenschap

    Eeuwenlang wordt landbouwkennis doorgegeven van vader op zoon, van moeder op dochter. Deze op ervaring gebaseerde kennis volstaat evenwel niet langer wanneer de Belgische bevolking tussen 1750 en 1850 zowat verdubbelt. De landbouw blijkt niet meer in staat om op de traditionele…

  • Van neerhof naar agribusiness. Geschiedenis van de kippenkweek

    Vandaag de dag wordt kip beschouwd als een gewoon stukje vlees. In de negentiende eeuw was dit anders. Kip werd enkel door de rijken gegeten. De boer moest zich in de meeste gevallen tevreden stellen met de eieren, de kip werd verkocht. Hierin komt verandering na de tweede…

  • Vrijwaar u van namaaksels. Geschiedenis van de melkindustrie

    Met de reclameslogan "Vrijwaar u van namaaksels" maakte de fabrikant Mélotte reclame voor haar ontromers. In dit verhaal vertellen we de geschiedenis van de Belgische zuivelindustrie. Twee eeuwen wordt teruggekeken, met de nadruk op de snelle evoluties tijdens de voorbije…

  • Een landbouw van schaarste (1750-1880)

    De Belgische landbouw is omstreeks 1800 vooral een zaak van akkerbouw. Buitenlandse waarnemers zijn onder de indruk van de "voor die tijd" hoge rendementen. De grondversnippering en de hoge pachten maken het echter alsmaar moeilijker te voorzien in de behoeften van de snel…

Inhoud: Centrum Agrarische Geschiedenis - Ontwerp en realisatie: LIBIS